Dit winternummer van F&P opent met een themagedeelte, bestaande uit een drietal bijdragen rond het thema ‘klimaatethiek’, ingeleid door (thema)redacteur Jozef Keulartz. Daarna volgen de Minima Philosophica met de wervende titel: Kill the Boer. “Malema kan er wat van, net als ons Geert.” Aldus Cees Maris. Daarbij betreft het Julius Malema, de populistische leider van de jeugdafdeling van de Zuid-Afrikaanse regeringspartij ANC. Maris bericht vanuit Zuid-Afrika, waar hij als gasthoogleraar onder meer lezingen geef over ‘onze’ zaak Wilders. Er zijn overeenkomsten én verschillen. Ook qua huisvesting. Micha Werner laat in zijn “Reclame, ethiek en filosofie” onder meer weten dat het natuurlijk nauwelijks valt te betwisten “dat in een markteconomie verkopers en kopers in staat moeten zijn om op de een of andere manier over de mogelijke economische transacties te communiceren.” Maar dat is slechts een deel van het verhaal: “dat er in elke markteconomie de een of andere manier van commerciële communicatie nodig is, betekent nog niet dat juist onze manier van commerciële communicatie – het systeem van reclame, zoals wij het nu kennen – een essentieel onderdeel van elke markteconomie vormt.” Daarvoor is meer nodig: “Dit zou alleen dan het geval zijn als het bestaande systeem van reclame of het enig mogelijke, of ten minste het meest efficiënte, of het op een andere manier meest ‘natuurlijke’ systeem van commerciële communicatie is.” In zijn korte bijdrage “Voorbij de Ark” keert Jozef Keulartz nogmaals terug naar klimaat en milieu. Hij stelt dat de milieucrisis de wereld van de dierentuin niet onberoerd heeft gelaten. Dienden dierentuinen aanvankelijk vooral ‘ter lering en vermaak’, later verschoof het accent meer en meer naar soortbehoud en natuurbehoud. Daarbij werd ‘Captivity for Conservation’ hét motto van de moderne dierentuin. In zijn bijdrage schenkt hij aandacht aan de verschuiving in de missie van dierentuinen, waarna hij nagaat wat de betekenis daarvan is voor de kernactiviteiten van dierentuinen en voor het collectiebeleid. Besprekingen van Hans Achterhuis’ De utopie van de vrije markt en van Alain Badiou’s Tweede manifest voor de filosofie worden gevolgd door enkele Signalementen ter afsluiting van dit laatste nummer van F&P in 2010, voorzien van de beste redactionele wensen voor 2011!
Inhoud
Inleiding 3
Klimaatverandering en morele corruptie 4 Jozef Keulartz
Het Kyoto-protocol en de afschaffing van de slavernij 7 Parallellen tussen de debatten in het Amerikaanse Congres Marc. C. Davidson
Niet mijn fout? 22 Klimaatverandering en de morele verantwoordelijkheid van individuen Anders Schinkel
World Wide Views: een publiek klimaatdebat 38 Bernice Bovenkerk
Minima Philosophica: Kill the Boer 55 Cees Maris
Klopt het economisch argument voor reclame? 62 Micha Werner
Voorbij de Ark? 77 Consequenties voor de kernactiviteiten en het collectiebeleid van dierentuinen Jozef Keulartz
Recensies: Kapitalisme en Sjigalevisme door René Gabriëls 87 Badiou en de taak van de filosofie door Marc Schuilenburg 91