Wat is stilte? Stilte is niet de afwezigheid van geluid, want voor mensen die kunnen horen bestaat absolute stilte niet. Stilte is relatief. Stilte is het ontbreken van verstorend geluid. Geluid dat een aanslag doet op ons persoonlijke domein. Geluid dat ons verhindert te horen wat we willen horen, te denken wat we willen denken, te doen wat we willen doen.
Als we tot onszelf willen komen, hebben we stilte nodig. Maar we zijn stilte niet gewend.
Stilte is niet alleen fascinerend maar ook angstwekkend. Stilte heeft niet alleen te maken met rust, inkeer en evenwicht maar ook met dood, angst en leegte. Stilte kan rustgevend en heilzaam zijn maar ook verontrustend en gekmakend. Stilte is niet alleen relatief maar ook ambivalent.
Dit is een boek over de betekenis van stilte – in ons persoonlijke leven, onze samenleving, onze cultuur.
De bijdragen zijn van de hand van filosofe Désanne van Brederode, musicus en cultuurfilosoof Marcel Cobussen, journalist H.J.A. Hofland, kerkhistoricus Peter Nissen, kunsthistorica en filosofe Jennifer Steetskamp, cultuursocioloog Bas van Stokkom en filosoof Charles Vergeer.
Op: www.zinweb.nl (14 april 2008) "Het boek De grote stilte, Overdenkingen in filosofie, kunst en spiritualiteit is in een prettige leestrend geschreven. [...] De schrijvers belichten vanuit hun eigen achtergrond en visie het begrip stilte. Het boek leent zich er zeker voor, geheel of gedeeltelijk, te gebruiken als boekbespreking of als gespreksthema. Een aantal fragmenten leidt wel tot een bezinningsmoment, niet alleen de stilte wordt beschreven maar juist waarmee zij opgevuld of verstoord wordt. Het boek heeft zeer zeker een educatief karakter [...] Een boek om stil van te worden!" (W. Zijlstra)
In: Vorm en leegte, jrg 13, nr. 3 (september 2008) "Deze bundel biedt verkenningen omtrent (de afwezigheid van) stilte die hoe dan ook interessant zijn en aanleiding kunnen zijn voor een verdere gedachtegang, of je nu boeddhist bent of niet." (AvDK)
Inhoud
H. J. A. Hofland Inleiding: het probleem van de stilte 7
Désanne van Brederode Zelf stilte zijn 9
H. J. A. Hofland Stilte en antistilte Over lawaai als een kenmerk van onze cultuur 23
Charles Vergeer Sine voce Filosoferen rondom de leegte 31
Bas van Stokkom Het vrije woord als fetisj 47
Jennifer Steetskamp Van ruis tot leegte Over de (on-)mogelijkheid van stilte in de moderne en hedendaagse kunst 63
Marcel Cobussen Drie meditaties over stilte, muziek en spiritualiteit 73
Peter Nissen Leven en bidden in het oog van de storm De stilte van de kartuizer 89
